De doorbraak van ecodesign

augustus 2012

Ecodesign leeft: het integreren van de milieu-aspecten in het ontwerp van producten wordt gezien als hét middel van de toekomst om de milieulast en hoeveelheid afval te beperken. Terwijl men vroeger enkel keek naar de milieu-impact op het ogenblik van afdanken van het product, is de trend nu om op milieuvlak zo goed mogelijk te scoren in alle fases van de levenscyclus.

De nieuwe uitdaging voor bedrijven is om, naast de economische, technische en menselijke criteria, ook rekening houden met de milieucriteria. Ze kunnen daarop een antwoord bieden via hun product- en procesontwerp. Want het is duidelijk dat niet alleen de prijs van belang is bij de materiaalkeuze, maar dat ook de milieueigenschappen meer en meer een doorslaggevende factor zijn

Diverse maatregelen …

De impact van een product op het milieu verminderen komt vaak neer op zoeken naar meer milieuvriendelijke materialen. Maar een product heeft veel meer dimensies dan enkel het type materiaal. Op diverse vlakken zijn maatregelen mogelijk, zoals onderstaande niet limitatieve lijst duidelijk maakt:

  • multifunctionele producten maken, wat een aanzienlijke besparing van materiaal oplevert;
  • producten zo ontwerpen dat ze een langere levensduur hebben;
  • productieproces aanpassen zodat er minder materiaal nodig is;
  • gebruik van lichtere materialen zodat brandstof bespaard wordt bij het transport, met als gevolg een verminderde CO2-uitstoot.

… en diverse methodieken en technieken

Er zijn diverse methodieken en technieken beschikbaar voor het produceren van ecodesign- producten :

  • Life Cycle Assessment (LCA) of levenscyclusanalyse : gestandaardiseerde methode waarbij de potentiële milieuaspecten van een product, proces of systeem, worden geanalyseerd en geëvalueerd gedurende hun volledige levenscyclus (van wieg tot graf).
  • Eco-indicatoren (bv Ecolizer van OVAM) : met eco-indicatoren (EI) wordt de totale milieubelasting van een product weergegeven. Aan de hand van EI-waarden van materialen en productie- en verwerkingsprocessen komt men tot één getal dat alle milieuaspecten meeneemt.
  •  MET-matrix : een snelle en eenvoudige analysemethode. Bij het opstellen van een MET-matrix worden drie aspecten in rekening gebracht: de materialen (M), de verbruikte energie (E) en het al dan niet gebruiken en/of produceren van toxische stoffen (T).

Maximaal recycleren is de boodschap. Het zou echter een grote stap vooruit zijn mochten productontwikkelaars aan het begin van de productlevenscyclus al rekening houden met de optie van het recycleren. Toestellen worden steeds complexer zodat het moeilijker wordt om ze uit elkaar te halen en de componenten te hergebruiken. De oefening van de recyclage zou al in het ontwerp van het toestel ingebakken moeten zijn. Ecodesign en recyclage zouden dus met elkaar verbonden moeten worden : “Design for dissassembly” …

Workshop ECODESIGN

Amelior volgt de evolutie van ecodesign op de voet en ontwikkelde vanuit die knowhow een opleiding rond het onderwerp. Tijdens deze workshop maakt u kennis met de basisprincipes van ecodesign en de terminologie en begrippen die hiermee samenhangen. Ook methodes en technieken omtrent ecodesign komen aan bod. U krijgt een duidelijk inzicht in de werking van de door OVAM ontwikkelde tool “Ecolizer” via een actieve workshop. Topics als milieuvriendelijk gedrag stimuleren tijdens de ontwerp- en designfase van producten, normen ISO 14006 en ISO 14067 en het principe van “Cradle to cradle” worden besproken.

Klik hier voor alle info betreffende deze opleiding.

Dr. Herlinde Beerens studeerde scheikunde en behaalde daarna een doctoraat in de scheikunde aan de Universiteit Gent. Ze was gedurende 5 jaar werkzaam bij het Centrum voor Externe Veiligheid en vuurwerk (RIVM, Bilthoven (NL)) als wetenschappelijk adviseur externe veiligheid. Sinds juli 2007 is ze manager vormings- en opleidingsprogramma's bij Amelior en verantwoordelijk voor de opleidingen in de domeinen Veiligheid en Milieu.


Lees hier andere blogberichten van deze auteur...

Contacteer de auteur...