Amival haalt FSSC 22000

april 2013

Beschutte werkplaats Amival uit Turnhout haalde op één jaar tijd het meest allesomvattende certificaat voor voedselveiligheid, de FSSC 22000. “Zonder de hulp van Amelior zou dat traject veel meer tijd en moeite hebben gekost”, getuigen algemeen directeur Jan Boeckx en kwaliteitsverantwoordelijke Bieke Sels.

Amival stelt een 400-tal doelgroepmedewerkers tewerk, voor de omkadering zorgen een 75-tal personeelsleden.

Het activiteitsgebied is vrij divers. Vestigingsplaats Turnhout was ooit het centrum van de grafische nijverheid, dus werd in het verleden vooral voor die nijverheid gewerkt (boekbinderij bijvoorbeeld). Die activiteit bestaat nog steeds, maar is in volume verminderd. Nieuwe werkdomeinen werden gevonden in de farma en de voeding, waarvoor men producten als het ware ‘verkoopsklaar' maakt. Verpakking en etikettering zijn daarvan voorbeelden.

 

Wie voor farma en voeding werkt moet aan heel wat stringente voorwaarden voldoen. Daarbij is er niet alleen de wetgeving, er zijn ook de specifieke klanteneisen.

“Zo is er voor voeding de wettelijk verplichte HACCP-regelgeving”, stelt Jan Boeckx. “Maar je hebt een heleboel klanten die audits komen uitvoeren en signalen uitsturen dat ze het belangrijk vinden om dit of dat te doen. Dus zijn we gaan zoeken naar een systeem dat aan al die uiteenlopende vragen en eisen zo goed mogelijk beantwoordt. Waarbij het uiteraard belangrijk is dat het om een erkende norm gaat, die aanzien geniet.”

“Een ISO 22000 wordt bijvoorbeeld soms minder gewaardeerd in de sector”, vult Bieke Sels aan. “Een BRC dan weer wel.”

Allesomvattende norm

De norm die het best aan de verwachtingen van Amival voldeed bleek de recente FSSC 22000 voedselveiligheidsnorm

Bieke Sels: “Gezien de norm gestructureerd is zoals de ISO 9001 – een certificaat waarover we al beschikten – konden we beide ook vlotter in één systeem integreren.”

“Bovendien vind ik het belangrijk naar een internationale norm te gaan”, vult Jan Boeckx aan. “Een BRC is Brits, een IFS is van Franse oorsprong. Het is wel zo dat klanten die zelf met bijvoorbeeld BRC werken dat systeem graag zouden opdringen, maar we zitten met tientallen klanten en kunnen toch niet met tientallen kwaliteitssystemen tegelijk werken.”

Bij de start van het traject naar de FSSC 22000 kon Amival dus vertrekken van de al bestaande HACCP- en ISO 9001-systemen. Een eerste stap was het nagaan van de verschilpunten tussen het bestaande en het einddoel. “Daar hebben we heel veel steun van Amelior gekregen in de vorm van een gap analysis en een oplijsting van wat er nog moest gebeuren”, aldus Jan Boeckx. “Via HACCP hadden we bijvoorbeeld al risicoanalyses, maar de ver doorgedreven actieplannen om die risico's te verminderen vormden een belangrijke to do. Verder in het traject heeft Joris De Landtsheer van Amelior gefungeerd als klankbord. Periodiek kwam hij kijken of we wel juist zaten met het door ons geleverde werk. Belangrijk, want op sommige punten kun je te ver gaan, op andere dan weer niet ver genoeg.”

Niet alleen de kwaliteitsdienst, maar de hele organisatie was betrokken bij het halen van de FSSC 22000. “Denken we maar aan de aankoopdienst”, licht Bieke Sels toe. “Zij moeten nagaan of het aangekochte wel voor voeding geschikt is. De complexiteit van de norm heeft overigens voor een serieuze werklast gezorgd.”

Veeleisende klanten

Tegen de invoering van de norm was er geen weerstand bij de medewerkers. Door de invoering van de ISO 9001 heerste er bij Amival al een ‘managementsysteemcultuur'. Het anders en gestructureerder werken was ingeburgerd. Jan Boeckx: “Het is wel zo dat bepaalde klanten normeisen strenger interpreteren dan anderen. En dat onze mensen zich dan afvragen of die striktere interpretatie nog wel toegevoegde waarde biedt. Klanten gaan overigens steeds verder en verder. Zo zou in een ruimte waar voor hen wordt gewerkt geen andere activiteit mogen plaatsvinden, hoewel de risicoanalyse uitwijst dat daar geen enkel gevaar aan verbonden is.”

Voldoen aan de FSSC 22000-eisen vergt soms ook een inspanning van de klant zelf. “Als we bijvoorbeeld met allergenen werken moeten we daarover over de nodige informatie beschikken om het risico te kunnen afdekken. Sommige klanten, die vertrouwd zijn met het systeem, geven die informatie spontaan. Maar bij anderen moeten we echt aandringen om die gegevens te krijgen.”

Naar integratie

Van missie en visie over procedures, werkvoorschriften tot formulieren: alles zit gebundeld in één ‘handboek productie' voor farma en voeding.

Jan Boeckx: “In feite zijn we aan het migreren van verzuiling naar integratie. Eerst hadden we het door de overheid opgelegde kwaliteitshandboek voor het personeel, dan volgde de ISO 9001. Allemaal stukjes dus. Ons is de raad gegeven al die zaken – die trouwens aan elkaar verwant zijn – bij elkaar te brengen.”

Een handboek is één ding, maar de werkvloer moet de uitgeschreven procedures en instructies ook daadwerkelijk toepassen. “Daarvoor hebben we natuurlijk opleiding voorzien,” aldus Bieke Sels. “Maar minstens even belangrijk is achteraf op de vloer gaan kijken hoe er wordt gewerkt, of de medewerkers mee zijn, of ze weten wat belangrijk is. Anders gezegd: kijken of ze het waarom van de manier van werken begrijpen. Vanuit die observatie kun je dan bijsturen.”

Jan Boeckx: “Verleden jaar hebben we een enquête gehouden onder onze doelgroepmedewerkers om te weten wat zij vonden van de nieuwe manier van werken, dus over het handen wassen, het dragen van haarnetjes enz. De antwoorden bleken positief. Onze investering in het bewustmaken van het waarom heeft dus geloond. En dat is ook nodig om je systeem op termijn te kunnen volhouden.”

Amival

Amival heeft al vijf jaar het Milieucharter van de provincie Antwerpen en gebruikt voor milieu de ISO 14001 als leidraad. Op vlak van veiligheid is Ohsas 18001 het richtsnoer. En voor MVO (Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen) is dat de ISO 26000. “Ik vind het belangrijk dat je eerst en vooral hebt wat echt moet, maar daarnaast ook een doel voor ogen houdt waarnaar je wilt evolueren”, geeft directeur Jan Boeckx als verklaring voor die inspanningen.